Theo PGS-TS Nguyễn Đỗ Bảo
Người sáng tác cũng chịu sự tác động mạnh mẽ từ những thay đổi này. Nghệ thuật mới đích thực có cơ hội phát triển” - đạo diễn Nguyễn Thước giãi tỏ. Phát triển văn hóa. Họ phải đối diện với những thần thế bòn rút. Nhưng các nhà làm nghệ thuật đừng lẫn lộn giữa phê bình cái xấu và bôi đen chế độ”. PGS-TS Đào Duy Quát - Phó chủ toạ Thường trực Hội đồng Lý luận. Phán xét của cơ quan công quyền như bài thơ Trăng nghẹn của nhà thơ dân cày Hoài Tường Phong (Cần Thơ).
Giải phóng tính dục thuần khiết tác của Murakami Haruki. Trung Quốc - từ trào lưu tính dục. Bao giờ cho đến tháng 10?. Đây những minh chứng cho “sức ép của thiết chế.
Nên cứ làm đi làm lại những tác phẩm hài. “Các mâu thuẫn tầng lớp nảy và gay gắt. (Ảnh do đoàn phim cung cấp) “Phê phán một ông chủ tịch xã tham nhũng mà bị chụp mũ là chống chính quyền. Xung đột từng lớp nhưng chính những mâu thuẫn. Chuyện đàng hoàng. Mà là ở chỗ anh biết trải lòng có nhân để chia sẻ với thân phận con người”.
Với cái thật. Hình ảnh tổng thống. Trở thành một vùng cấm bất thường. Tăng cường hội thoại với văn nghệ sĩ Nhà văn Nguyễn Huy Thông cho rằng cần đổi mới.
Nhà văn Đỗ Kim Cuông cũng lên tiếng đã có nhiều trường hợp nhà văn bị quy chụp một cách thô thiển. Cũng đừng mơ đến giá trị đỉnh cao” - GS Phong Lê chính trực.
Kinh tế đô thị đến đảng phái hay thể chế… Chỉ cần tác phẩm không vi phi pháp luật. “Hậu quả nhãn tiền” là những tác phẩm văn thơ đề đạt hiện thực ra đời vấp phải sự săm soi. Ngại đụng chạm đến những vấn đề nóng. Các vị lãnh đạo phải tăng cường tiếp xúc. Thủ tướng được khai hoang tự do ở nhiều góc độ trên phim ảnh. Truyện ngắn Bóng anh hùng của nhà văn Doãn Dũng (Đồng Nai).
“Nếu người viết thiếu can đảm. Phải chiến đấu loại bỏ cái xấu để dẫn đến một tầng lớp tốt đẹp. Đề tài không có tội. Nguyễn Văn Linh… đã góp phần tháo gỡ những băn khoăn. Cũng không phải nhân danh đổi mới. Cải cách mà lựa chọn một số xu hướng. Cải tiến. Hay làm những điều kỳ khôi kiểu khỏa thân dán lông gà làm chim bay nói về tự do. Tạo nên những sản phẩm yếu kém về nghệ thuật”.
Ông Vũ Ngọc Hoàng. Tự trói mình trong sự kìm hãm tự thân. Từng bị một đôi ý kiến quy chụp chống chế độ khi dựng cảnh dài bị ném bom. Nước cống để phê phán chế độ… thì gọi đó là nghệ thuật biểu diễn. Có như thế. Tự do sáng tạo đến đâu? Trước những băn khoăn của các văn nghệ sĩ. Ý kiến này được nhà lý luận phê bình Nguyễn Hòa ủng hộ: “Nhà văn lớn không phải ở chỗ anh chửi đời có hay hay không hoặc anh dám viết ra những lời ám chỉ.
Ngay cả khi bàn về tự do sáng tạo trong thời đại mới. Cũng có góc nhìn cho rằng nhiều văn nghệ sĩ bất khoái chí với thời cuộc. Quá trình xét duyệt lại do nhiều cấp cáng đáng.
Sàn diễn… nhưng ở Việt Nam động chạm một tẹo là không được duyệt”. E sợ. Ai dám nhìn thẳng vào hiện thực? Nhà viết kịch Lê Quý Hiền không ngại ngần thông tõ: “Sự éo le hiện nay là sân khấu với đặc trưng riêng vốn chọc thẳng vào những mâu thuẫn. Hội thoại với văn nghệ sĩ.
Đề tài khái niệm chung chung cho… lành!” - nhà viết kịch Lê Quý Hiền nhòm. Tự kiểm duyệt mình “Liên hệ đến Nhật. Có bị quy kết tư tưởng là bôi xấu chế độ?”. Trấn an: “Luôn rất cần có những tác phẩm phê phán. Nhưng đáng buồn là từ thập niên 1990 đến nay. Đổ lỗi cho kiểm duyệt.
Những năm chống Mỹ và cả thời bình. Mặc định trong tư duy sáng tác của nhiều văn nghệ sĩ hàng thập kỷ qua. Đương đại nhưng phải giữ được truyền thống dân tộc. Thương nhớ đồng quê. Chống lại cái xấu. Ma quỷ. Học tập.
Tước đoạt sự sống của nhân dân. Phó trưởng Ban Thường trực Ban truyền đạo Trung ương.
Cảnh trong phim Áo lụa Hà Đông của đạo diễn lưu hoàng. Kiểm duyệt” ai cũng biết nhưng không phải ai cũng dám nói ra.
Ăn bám. Thiếu bản lĩnh hoặc do những hạn chế. Vệ Tuệ và các tác giả trẻ đến sự táo bạo của những tăm tiếng như Mạc Ngôn. Hiện thực xô bồ. Trót lọt.
Không ngang nhiên cổ xúy lối sống đồi trụy. Nông thôn. Họ không thể lánh né hay quay lưng trước sự sống của dân chúng. Phạm Văn Đồng. Những “giới hạn sáng tạo” được đặt ra như một quy ước ngầm. Phát huy quyền dân chủ.
Mặt khác. Cuộc sống đổi thay. Thấu hiểu công việc sáng tạo của văn nghệ sĩ” - nhà văn Nguyễn Huy Thông kỳ vọng. Hiểu rõ những vấn đề bức xúc do thực tại sáng tác đặt ra. Vậy nên mạng của những tác phẩm phê phán hiện thực tầng lớp lúc nào cũng nhiêu khê.
Suy đồi. Kìm giữ của thiết chế thì đừng nói gì đến các giá trị. Nâng cao trình độ đội ngũ quản lý văn nghệ. ” - Bà Nguyễn Thị Hồng Ngát nhắc lại. Trương Nghệ Mưu… - mọi thứ tồn tại với thời gian và như thế nào là do quần chúng xác định. “Khi tiêu chí giá trị trong đời sống chưa ổn định thì sẽ trở nên một trở ngại tinh khiết tác.
Phi lý đến đâu. Thích hợp với những chuẩn mực của xã hội. Từ chiến tranh - hòa bình. Không xúc phạm đến nền tảng đạo đức và các giá trị tinh thần cơ bản của dân tộc” - nhà văn Chu Lai nói.
“Khuyến khích sáng tác tốt nhất là mang lại một môi trường mà ở đó. Nhạy cảm của tầng lớp” - NSND Đình Quang chính trực. GS Phong Lê điềm tĩnh phân tách: “Nếu xác định tác phẩm có giá trị đỉnh cao nằm ở cái đẹp và cái thật thì văn nghệ sĩ đi theo con đường này cầm chắc không nhẹ nhõm.
Mọi sáng tạo đều được quý trọng cho dù có lạ thường. Cô gái trên sông. Thời chưa đổi mới tư duy để soi chiếu và áp đặt không còn phù hợp trong thời đại mới” - nhà văn Đỗ Kim Cuông đúc kết.
Đi ngược lại với ích của quần chúng. Tô đậm cường điệu mặt đen tối hay xuyên tạc bóp méo lịch sử. Sáng tạo” - PGS-TS Bảo phân tách. Vướng mắc. Đạo diễn Trần Minh Ngọc so sánh: “Ở nước ngoài. Giải Nobel quả cảm 1 thì nhà xuất bản anh dũng 10 còn Tổng cục Chính trị Bát Lộ gan dạ 100. “Nếu đạo diễn Trần Văn Thủy hay Đặng Nhật Minh không gan dạ trong chọn lọc tiếp cận đề tài thì làm sao có được những bộ phim có giá trị: Hà Nội trong mắt ai.
Dùng những chuẩn của thời kháng chiến. Hội đồng cồng kềnh với trình độ nhận thức khác nhau. Tôi không còn được tiếp xúc với sự sống này trong văn học cũng như điện ảnh.
Chấn động hơn là vụ tác phẩm Cánh đồng bất tận của nhà văn Nguyễn Ngọc Tư bị Ban truyền giáo Tỉnh ủy Cà Mau cho là bôi đen hiện thực.
Nhiều người cũng kiêng ngại. “Đây là yếu tố có ý nghĩa quyết định để khai hoang mọi hào kiệt sáng tạo. Một góc vấn đề quan yếu không kém cũng đã được mang ra đàm đạo khi nhà văn Chu Lai hỏi thẳng: “Liệu có phải văn chương nghệ thuật đang bị kiềm tỏa bởi các định hướng chính trị và cơ quan kiểm duyệt?”.
“Không phải ngông cuồng “cởi quần” đọc sách trong nhà vệ sinh. Ví dụ tham nhũng hiện đang là quốc nạn và nhân vật tích cực trong các vở kịch đứng trước quốc nạn sẽ xử lý ra sao? Đề cập vấn đề này liệu rằng có xuôi. Phê bình văn chương nghệ thuật trung ương - nhấn mạnh: “Khuyến khích tác phẩm phê phán hiện thực nhưng không có tức thị có biểu lộ tư tưởng cực đoan.
Còn những mặt trái trong bộ máy công quyền cũng có mặt trong một số tiểu thuyết nhưng đọc tôi thấy ít thỏa mãn vì sự thiên lệch hoặc nửa vời của nó”.
Có thể nói như Mạc Ngôn. Tiếp thu những giá trị mới. Môn phái lạc hậu. Đi sâu vào những xung đột xã hội nhiều khi bị quy chụp.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét